Ecologie bij Survivalruns
Zorgplicht
Sinds 1 januari 2024 is de omgevingswet in werking getreden. Deze wet vervangt en bundelt een groot aantal bestaande wetten en regels over de leefomgeving, zoals de Wet natuurbescherming, de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo), en de Waterwet.
Vanuit deze Omgevingswet geldt de zorgplicht. De zorgplicht houdt in dat je altijd verplicht bent om schade of verstoring aan dieren, planten en hun leefgebieden te voorkomen of zoveel mogelijk te beperken, ook buiten beschermde natuurgebieden. Dit betekent dat je als organisator van een survivalrunwedstrijd verantwoordelijkheid draagt om met respect voor de natuur te handelen, ongeacht vergunningsplicht. Bij nalatigheid of schade kun je mogelijk als wedstrijdorganisatie hiervoor aansprakelijk worden gesteld. Het is dus belangrijk dat je laat zien dat je er alles aan hebt gedaan om schade of verstoring van de natuur te voorkomen.
Voor survivalruns betekent dit concreet:
1. Voorkomen van schade aan flora en fauna, zoals broedende vogels of kwetsbare vegetatie
2. Veilig gebruik van terreinen, obstakels en natuurlijke elementen (zoals sloten, bomen, rotsen)
3. Respectvol omgaan met andermans eigendom en afspraken met grondeigenaren
Bij een mogelijke verstoring van de natuur ben je dus verplicht voorzorgsmaatregelen te treffen. Het simpelste voorbeeld hiervan is het verleggen van je route om bijvoorbeeld een dassenburcht te ontwijken.
Quickscan
Als wedstrijdorganisatie kun je te maken krijgen met het verzoek om de route die gelopen te laten checken door een ecoloog. Het gaat hier dan vaak om een zogenaamde quickscan van de route. Zo’n quickscan bekijkt de impact van de route op natuur en milieu, met als doel risico’s voor beschermde soorten en ecologische processen te voorkomen of zo laag mogelijk te houden. Denk aan broedvogels, dassenburchten of bijzondere planten. Een quickscan laten afnemen is ook zonder een verzoek hiervoor een goed idee, omdat je hiermee laat zien te voldoen aan de zorgplicht en dat je daar als wedstrijdorganisatie naar handelt.
Een ecologisch adviesbureau kan een quickscan uitvoeren. De uitkomst van deze quickscan bepaalt of er aanvullende maatregelen nodig zijn (zoals tijdsplanning aanpassen, route verleggen) of dat je een vergunning voor natuurbescherming moet aanvragen. Dit kost tijd en geld, dus regel dit ruim op tijd, zodat je bij aanvullende maatregelen niet te laat bent. 4 tot 6 maanden aanvragen voor de wedstrijd is zeker aan te raden.
Zaken die je nodig hebt en/of moet aanleveren:
1. Plattegrond route
2. Informatie over waar hindernissen gebouwd worden
3. Informatie over op- en afbouwdagen en datum wedstrijd
4. Aantal deelnemers/publiek
5. Eventueel aanvullende wensen van het betreffende bureau
Mogelijke uitkomsten van de quickscan kunnen variëren van geen aanpassingen nodig, tot het aanpassen van bijvoorbeeld de route of hindernis, of er kan een vervolgonderzoek nodig zijn. Vaak blijft het, wanneer nodig, bij een aanpassing en is er niet direct een extra onderzoek nodig. Een quickscan kost doorgaans tussen de 500 en 1500,-, afhankelijk van locatie en complexiteit. Bij een vervolgonderzoek kan dit hoger uitvallen.
Een quickscan kan soms deels op afstand worden gedaan, maar het daadwerkelijk lopen en bekijken van de route is vaak wel een vereiste. Dit kan verschillend zijn per adviesbureau.
Tips
- Let op het broedseizoen. Die loopt van 15 maart tot en met 15 juli. In die periode is er een verhoogde bescherming vanwege broedende vogels.
- Zorg ervoor dat je voor- tijdens en na de survivalrun de omgeving netjes houdt. Je wilt de buitenwereld laten zien dat een survivalrun geen rommel achterlaat. Hiermee zorgen we ervoor dat er draagvlak blijft voor het organiseren van survivalruns.
- Lokale jagers, imkers, terreinbeheerders en vogelaars kennen het gebied vaak beter dan dat je zelf als organisatie kent. Vraag hen naar kwetsbare gebieden of soorten. Dit kan nuttige informatie opleveren.
- Leg je keuzes en maatregelen goed vast. Denk aan notulen van overleggen met ecologen, mails met terreinbeheerders en foto’s van kwetsbare gebieden of uitgevoerde aanpassingen. Dit helpt om aan te tonen dat je als organisatie zorgvuldig hebt gehandeld en aan de zorgplicht hebt voldaan.
Ecologische adviesbureaus met ervaring in survivalrun
Een aantal bureaus die de survivalrun kennen en vaker quickscans hebben uitgevoerd voor survivalruns zijn:
MBH Consult uit Ede
Wik Adviesgroep uit Beltrum
Natuurbank Overijssel uit Lichtenvoorde
Bovenstaande bureaus hebben ervaring met survivalruns, maar ook andere lokale of regionale ecologische adviesbureaus kunnen geschikt zijn. Kies een partij die bekend is met jouw type omgeving.
